Najib kembali ke mahkamah untuk perbicaraan kes 1MDB

BERNAMA

SELEPAS dijatuhi hukuman penjara 12 tahun dan denda RM210 juta kerana didapati bersalah atas tujuh pertuduhan membabitkan penyelewengan RM42 juta dana SRC International Sdn Bhd minggu lalu, Datuk Seri Najib Razak kembali ke Mahkamah Tinggi untuk perbicaraan kes 1Malaysia Development Bhd (1MDB) membabitkan RM2.3 bilion.

Bekas perdana menteri ketujuh itu, yang dibebaskan dengan jaminan RM2 juta dan penyokongnya dilihat memakai pelitup muka sepanjang perbicaraan.

Prosiding hari ini bermula dengan peguam Wan Aizuddin Wan Mohammed meneruskan soal balas terhadap bekas Ketua Pegawai Eksekutif 1MDB Datuk Shahrol Azral Ibrahim Halmi, 50, yang memberikan keterangan sejak 23 September tahun lalu.

Selepas diajukan beberapa soalan berkaitan pengambilalihan sebuah syarikat tenaga iaitu Mastika Lagenda Sdn Bhd oleh 1MDB, Shahrol Azral bersetuju dengan cadangan Wan Aizuddin bahawa urus niaga itu hanyalah satu wayang bagi menipu lembaga pengarah.

"Pada masa itu (2012), saya tidak tahu tetapi kini berdasarkan pengalaman, ya," kata saksi itu.

Mastika Lagenda memiliki 75 peratus saham dalam syarikat Genting Sanyen Power Sdn Bhd (GSP), yang sebelum ini dilaporkan diambil alih oleh 1MDB selepas mendapat persetujuan menyeluruh daripada Najib.

Wan Aizuddin berkata, berdasarkan fakta, tidak ada persetujuan bertulis daripada lembaga pengarah dan Najib, yang ketika itu mewakili Menteri Kewangan Diperbadankan (MOF Inc) untuk meneruskan pengambilalihan Mastika Lagenda.

Beliau berkata, perkara yang sama berlaku bagi tawaran opsyen untuk pengambilan 49 peratus saham ekuiti dalam 1MDB Energy Holdings Ltd, anak syarikat 1MDB.

Shahrol Azral bagaimanapun tetap mengatakan bahawa beliau mendapat persetujuan menyeluruh untuk meneruskannya.

Meskipun beliau diasak berkali-kali mengenai dakwaan bersubahat dengan ahli perniagaan dalam buruan Low Taek Jho atau Jho Low dan tokoh lain yang terbabit dalam skandal 1MDB untuk menggelapkan berjuta-juta ringgit daripada syarikat itu, Shahrol Azral tetap mengatakan bahawa beliau tidak terbabit langsung dengan mereka.

Terdahulu, Hakim Collin Lawrence Sequerah bertanya berapa lama lagi pembelaan akan menyoal balas saksi itu dan Wan Aizuddin menjawab dua minggu.

Wan Aizuddin memaklumkan mahkamah bahawa peguam utama Najib iaitu Tan Sri Muhammad Shafee Abdullah akan meneruskan soalan balas terhadap saksi itu esok.

Najib, 67, berdepan empat pertuduhan menggunakan kedudukannya untuk memperoleh rasuah berjumlah RM2.3 bilion daripada dana 1MDB dan 21 pertuduhan pengubahan wang haram membabitkan amaun sama.

Perbicaraan bersambung esok.

Najib lafaz sumpah laknat

azrulhakimie

'Wallahi Wabilahi Watallahi bahawa saya tidak menuntut RM42 juta'

KUALA LUMPUR – Bekas Perdana Menteri Datuk Seri Mohd Najib Tun Razak melafazkan sumpah laknat dihadapan Hakim Mohd Nazlan Mohd Ghazali ketika diberi peluang bercakap selepas penghujahan mitigasi pendakwaan dan pembelaan.

Dalam ucapannya, Najib antara lain menegaskan bahawa beliau tidak mengetahui mengenai wang milik SRC International Sdn Bhd berjumlah RM42 juta itu.

"Sebagai seorang muslim, walaupun saya sudah katakan, izinkan saya mengucapkannya lagi. Wallahi Wabilahi Watallahi … bahawa saya tidak menuntut RM42 juta, saya tidak merancang RM42 juta itu dan RM42 juta tidak ditawarkan kepada saya dan belum ada bukti mengatakan demikian. Hanya itu yang saya mahu katakan,” katanya seperti dipetik media tempatan.

Tambah Najib, sejak beliau memegang jawatan sebagai Perdana Menteri selama hampir 10 tahun, pelbagai perubahan dari infrastruktur sehinggalah kepada pendapatan golongan nelayan.

“Sejak saya memegang jawatan sebagai PM selama sembilan tahun, saya berjaya membawa peningkatan ekonomi negara kepada 5.9 peratus pada 2019. Kita juga melihat pasaran stok meningkat kepada 1900 point tertinggi dalam sejarah Kuala Lumpur Stock Exchange (KLSE).

“Pada pemerintahan saya, pelbagai infrastruktur mega dibina termasuk pengangkutan awam, perkhidmatan kesihatan awam. Saya juga memastikan golongan sederhana, nelayan, penjawat awam ditingkatkan pendapatan mereka dengan program berskala besar,” ujar veteran politik itu.

Kes Najib: orang ramai mula berkumpul di luar mahkamah

UTUSAN ONLINE

KUALA LUMPUR: Orang ramai terdiri daripada media tempatan dan antarabangsa serta penyokong Datuk Seri Najib Tun Razak mula berkumpul di pekarangan Kompleks Mahkamah Kuala Lumpur di sini bagi mengikuti keputusan kes beliau atas dakwaan penyelewengan RM42 juta dana SRC International Sdn. Bhd.

Pemerhatian Utusan Malaysia mendapati, penyokong Najib mula berkumpul sejak 6.30 pagi dan berpakaian serba merah tanda solidariti terhadap bekas perdana menteri keenam itu.

Pasukan keselamatan turut berada di luar mahkamah bagi memastikan tidak ada sebarang kejadian tidak diingini berlaku.

Najib dijangka tiba pada pukul 9 pagi ini. – UTUSAN ONLINE

Kes SRC: Nasib Najib diputus Selasa ini

Bernama

Najib Razak merupakan perdana menteri pertama negara berdepan pertuduhan jenayah.

KUALA LUMPUR: Rakyat Malaysia, dan mungkin juga penduduk dunia, menanti dengan penuh debaran tarikh 28 Julai atau Selasa ini untuk mengetahui nasib bekas perdana menteri Najib Razak didakwa menyelewengkan RM42 juta dana SRC International Sdn Bhd.

Tarikh itu bakal dicatat sebagai detik penting dalam sejarah kehakiman Malaysia yang menyaksikan Mahkamah Tinggi memutuskan sama ada Najib, yang menyambut ulang tahun kelahiran ke-67 pada Khamis lepas, didapati bersalah atau sebaliknya.

Beliau berdepan 3 pertuduhan pecah amanah jenayah (CBT), 3 pertuduhan pengubahan wang haram dan 1 pertuduhan menyalahgunakan kuasa melibatkan dana SRC, bekas anak syarikat 1Malaysia Development Berhad (1MDB) yang kini diletak di bawah Kementerian Kewangan.

Najib, perdana menteri ke-6 dari 2009 hingga 2018, menjadi ketua negara pertama di Malaysia yang diheret ke mahkamah.

Hakim Mahkamah Tinggi Mohd Nazlan Mohd Ghazali akan menjadi tumpuan pada Selasa ini kerana beliau bakal menentukan nasib Najib apabila memikul tanggungjawab untuk membuat keputusan dalam kes itu, yang dijangka diumumkan pada kira-kira 10 pagi.

Pada 5 Jun lepas, beliau menetapkan 28 Julai untuk mengumumkan keputusan dalam kes itu selepas mendengar hujah kedua-dua pihak pada akhir kes pembelaan yang bermula pada 1 Jun.

Pada 11 Nov 2019, hakim mengarahkan Najib membela diri atas kesemua pertuduhan selepas mendapati pihak pendakwaan berjaya membukti kes prima facie terhadapnya.

Dalam penghakimannya, Mohd Nazlan antara lain memutuskan bahawa Najib menggunakan kedudukan atau kuasanya bagi mendapatkan ganjaran dan menggunakan dana SRC sebanyak RM42 juta, yang beliau mempunyai kepentingan, untuk kepentingan peribadi dan manfaat sendiri.

Hakim itu juga memutuskan bahawa tertuduh mempunyai pengaruh yang besar, di samping kuasa penuh dalam SRC dan pendakwaan berjaya membuktikan terdapat unsur pecah amanah oleh Najib yang melibatkan dana syarikat itu.

Bagi 3 pertuduhan pengubahan wang haram, Mohd Nazlan berkata, hasil RM42 juta yang dimasukkan ke dalam akaun Najib adalah berasal daripada aktiviti haram seperti yang dinyatakan dalam pertuduhan CBT.

Pada 3 Dis 2019, Najib memberi keterangan sebagai saksi pertama pembelaan untuk menjawab pertuduhan terhadapnya.

Pembelaan memulakan kesnya dengan Najib membaca penyataan saksi setebal 243 muka surat yang menyentuh, antara lain, pelantikan pengarah dana pelaburan negara 1MDB dan Lembaga Pelaburan Terengganu (TIA).

Najib, yang juga menteri kewangan ketika beliau menyandang jawatan perdana menteri, turut bercakap panjang tentang penubuhan 1MDB, peranan ahli perniagaan dalam buruan Low Taek Jho atau lebih dikenali sebagai Jho Low, dalam penubuhan TIA yang kemudian dikenali sebagai 1MDB, serta idea di sebalik penubuhan SRC.

Ahli Parlimen Pekan itu juga memberitahu mahkamah bahawa beliau “terkejut” semasa menerima RM42 juta daripada SRC dalam akaun bank peribadinya pada Disember 2014 dan Februari 2015, namun beliau tidak memulangkan wang itu kerana ingin melihat hasil siasatan yang dijalankan pihak berkuasa.

Dalam keterangannya, Najib juga mengaku memasukkan perkataan “bersetuju” dalam minit mesyuarat di atas sepucuk surat daripada SRC yang meminta persetujuan beliau sebagai menteri kewangan bagi pinjaman sebanyak RM3.95 bilion daripada Kumpulan Wang Persaraan (Diperbadankan) (KWAP).

Najib berkata, beliau memasukkan perkataan itu ke dalam minit mesyuarat untuk perhatiannya sendiri bagi menunjukkan sokongan kepada permohonan pinjaman oleh SRC.

Beliau menambah bahawa ketika itu, perkara tersebut adalah isu semasa dan menarik perhatiannya, jadi beliau memutuskan untuk memanjangkan sokongan kepada permohonan yang dikemukakan SRC pada 3 Jun 2011.

Bagaimanapun katanya, perkataan “bersetuju” itu tidak membawa maksud bahawa ia adalah muktamad dan tidak boleh diubah.

Turut memberi keterangan pada peringkat pembelaan ialah 2 bekas ketua pesuruhjaya Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Malaysia (SPRM) iaitu Dzulkfili Ahmad serta Latheefa Koya dan bekas peguam negara Mohamed Apandi Ali.

Pendakwaan diketuai timbalan pendakwa raya ad hoc V Sithambaram, manakala Muhammad Shafee Abdullah mengetuai pasukan pembelaan.

Perbicaraan itu bermula pada 3 April 2019 dengan pendakwaan memanggil 57 saksi sebelum menutup kesnya pada 27 Ogos tahun sama.

Semasa perbicaraan, pendakwaan mengemukakan lebih 750 eksibit, termasuk dokumen bank berkaitan akaun bank Najib, dokumen transaksi tunai, minit mesyuarat dan perbualan menerusi Blackberry Messenger berhubung transaksi bekas perdana menteri itu.

Saksi yang memberi keterangan, termasuk pengurus Cawangan AmBank Jalan Raja Chulan R Uma Devi; bekas ketua pegawai eksekutif (CEO) KWAP Azian Mohd Noh, bekas anggota lembaga pengarah SRC Ismee Ismail dan pengarah bukan eksekutif SRC Suboh Md Yassin.

Turut memberi keterangan bekas ketua setiausaha Kementerian Kewangan Wan Abdul Aziz Wan Abdullah; bekas pengurus perhubungan AmBank Joanna Yu Ging Ping; bekas menteri kewangan II Ahmad Husni Hanadzlah dan pegawai penyiasat Rosli Husain.

Pada mulanya Najib dihadapkan ke Mahkamah Sesyen di sini pada 4 Julai 2018 yang menyaksikan beliau berdepan 3 pertuduhan CBT dan 1 pertuduhan menyalahgunakan kedudukan.

Pada 8 Ogos 2018, beliau dihadapkan ke Mahkamah Sesyen sekali lagi dan berdepan 3 pertuduhan pengubahan wang haram membabitkan wang sama.

Kes itu kemudian dipindahkan ke Mahkamah Tinggi dengan kesemua pertuduhan digabung dalam 1 perbicaraan.

Bagi pertuduhan CBT, Najib sebagai seorang ejen dan penjawat awam, iaitu perdana menteri dan menteri kewangan serta penasihat emeritus SRC International Sdn Bhd (SRC), didakwa menyeleweng RM27 juta dan RM5 juta daripada dana sebanyak RM4 bilion milik SRC.

Beliau didakwa melakukan kedua-dua kesalahan itu di AmIslamic Bank Berhad, Bangunan Kumpulan Ambank, No 55, Jalan Raja Chulan di sini antara 24 Dis 2014 dan 29 Dis 2014.

Bagi pertuduhan ke-3, Najib didakwa menyeleweng RM10 juta daripada RM4 bilion milik SRC di tempat sama antara 10 Feb 2015 dan 2 Mac 2015.

Ketiga-tiga pertuduhan adalah di bawah Seksyen 409 Kanun Keseksaan yang memperuntukan hukuman maksimum penjara 20 tahun dengan sebatan dan boleh dikenakan denda, jika sabit kesalahan.

Mengikut pertuduhan menyalahgunakan kedudukannya, Najib sebagai perdana menteri dan menteri kewangan, didakwa menggunakan kedudukannya untuk melakukan rasuah membabitkan RM42 juta menerusi penglibatan atau penyertaannya dalam keputusan untuk menyediakan jaminan kerajaan bagi pinjaman yang dipohon daripada KWAP oleh SRC yang berjumlah RM4 bilion.

Beliau didakwa melakukan kesalahan itu di pejabat perdana menteri, Presinct 1, Putrajaya, Wilayah Persekutuan Putrajaya antara 17 Ogos 2011 dan 8 Feb 2012 mengikut Seksyen 23 Akta Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Malaysia 2009 dan boleh dihukum mengikut Seksyen 24 akta sama yang membawa hukuman maksimum penjara 20 tahun dan denda 5 kali ganda nilai rasuah atau RM10,000 mengikut mana lebih tinggi, jika sabit kesalahan.

Bagi pertuduhan pengubahan wang haram, Najib didakwa menerima RM27 juta, RM5 juta dan RM10 juta hasil aktiviti haram menerusi Sistem Pemindahan Dana dan Sekuriti Secara Elektronik Tepat Masa (Rentas) ke dalam 2 akaun AmIslamic Bank Berhad beliau bernombor 2112022011880 dan 2112022011906.

Kesalahan itu didakwa dilakukan di AmIslamic Bank Berhad, AmBank Group Building, No. 55, Jalan Raja Chulan di sini, antara 26 Dis, 2014, dan 10 Feb, 2015.

Pertuduhan itu mengikut Seksyen 4(1)(b) Akta Pengubahan Wang Haram, Pencegahan Pembiayaan Keganasan dan Hasil Daripada Aktiviti Haram (AMLATFPUAA) 2001 dan jika sabit kesalahan, bekas perdana menteri itu berdepan hukuman maksimum penjara 15 tahun dan denda 5 kali ganda nilai hasil haram atau RM5 juta, mengikut mana lebih tinggi, bagi setiap pertuduhan.

Selain 7 pertuduhan membabitkan dana SRC, Najib berdepan 4 pertuduhan menggunakan kedudukannya untuk mendapatkan ganjaran sebanyak RM2.3 bilion membabitkan dana 1MDB dan 21 pertuduhan pengubahan wang haram membabitkan wang sama.

Kes itu masih dibicarakan di peringkat pendakwaan di hadapan Hakim Mahkamah Tinggi Collin Lawrence Sequerah.

Najib turut didakwa menggunakan kedudukannya untuk mengarahkan pindaan terhadap laporan akhir audit 1MDB yang dimuktamadkan ketua audit negara sebelum laporan itu sekali lagi dimuktamad dan dibentang di hadapan Jawatankuasa Kira-Kira Wang Negara (PAC) bagi mengelak sebarang tindakan diambil terhadapnya.

Manakala itu, bekas ketua pegawai eksekutif 1MDB Arul Kanda Kandasamy didakwa bersubahat dengan Najib melakukan pindaan itu bagi melindungi beliau daripada diambil tindakan.

Kes itu didengar di hadapan Hakim Mahkamah Tinggi Mohamed Zaini Mazlan.

Najib juga berdepan 3 pertuduhan pengubahan wang haram membabitkan RM27 juta dana SRC dan ia masih di peringkat pengurusan kes di hadapan Mohamed Zaini.

Beliau juga berdepan 6 pertuduhan CBT membabitkan RM6.6 bilion bersama bekas ketua setiausaha Perbendaharaan Kementerian Kewangan Mohd Irwan Serigar Abdullah berkaitan urusan membabitkan pembayaran kepada International Petroleum Investment Company (IPIC) di hadapan Mohd Nazlan. Kes itu belum dibicarakan.

Secara keseluruhan, Najib berdepan 42 pertuduhan.

Mahkamah arah Najib bayar RM1.69 bilion kepada LHDN

Kasthuri Jeevendran

Datuk Seri Najib Razak. foto HAZROL ZAINAL

KUALA LUMPUR – Mahkamah Tinggi di sini hari ini memerintahkan Datuk Seri Najib Tun Razak membayar cukai pendapatan tertunggak sebanyak RM1.69 bilion kepada Lembaga Hasil Dalam Negeri (LHDN).

Hakim Mahkamah Tinggi, Datuk Ahmad Bache ketika membacakan keputusan selama kira-kira 30 minit memutuskan untuk membenarkan permohonan penghakiman terus LHDN dikenakan ke atas bekas Perdana Menteri itu.

Penghakiman terus akan menyebabkan mahkamah membuat keputusan tanpa perlu menjalani perbicaraan penuh, termasuk mendengar keterangan daripada saksi.

“Saya telah meneliti setip hujah kedua-dua belah pihak sebelum ini. Di bawah Akta Cukai Pendapatan Seksyen 106(3), mahkamah tidak dapat melayan rayuan mana-mana individu yang hendak pertikai pernilaian oleh pegawai LHDN ini.

“Mahkamah tidak boleh menyatakan nilai itu keterlaluan mahupun telah dinilai dengan salah walaupun tertuduh telah menyatakan jumlah yang di nilai itu adalah bentuk sumbangan dan tidak boleh dikenakan cukai.

“Maksud bayar dulu kemudian cakap mungkin tampak agak kasar tetapi tujuan undang-undang ini dilaksanakan juga ada sebabnya kerana banyak kes berlaku di negara ini.

“Seandainya pembayar cukai ini kesnya didengar, sini bukan tempatnya sebaliknya perlu dibawa ke Suruhanjaya Khas Cukai Pendapatan untuk dengar oleh Pesuruhjaya Khas Cukai Pendapatan,” katanya.

Difahamkan Najib telah memfailkan rayuan terhadap notis penilaian LHDN kepada tribunal itu sebelum ini.

Pada 8 Ogos lalu, Najib memfailkan permohonan untuk meneruskan prosiding saman sementara menunggu rayuan penilaian semula cukainya dengan mendakwa beliau mempunyai peluang yang tinggi untuk memenangi rayuan penilaian semula cukai itu.

Pada 25 Jun lalu, kerajaan memfailkan saman terhadap Najib bagi menuntut bekas Perdana Menteri itu membayar RM1.69 bilion cukai pendapatan LHDN yang masih terhutang bagi Tahun Taksiran 2011 hingga 2017.

Kerajaan selaku plaintif memfailkan saman itu menerusi LHDN pada 25 Jun lalu dengan menamakan Najib selaku defendan tunggal.

Dalam saman itu, kerajaan menuntut Najib membayar RM1,692,872,924.83, faedah atas jumlah wang berkenaan pada kadar lima peratus setahun dari tarikh penghakiman sehingga kes selesai, kos dan apa-apa relif yang sesuai oleh mahkamah.-MalaysiaGazette

Rosmah mahu Sri Ram tunjuk lesen mendakwa

 Wartawan Suara Merdeka

DATIN Seri Rosmah Mansor yang berdepan pertuduhan rasuah berhubung pembekalan dan pemasangan panel tenaga solar di 369 sekolah luar bandar di Sarawak, memohon untuk memaksa pendakwa raya ad hoc, Gopal Sri Ram mengemukakan lesennya untuk mendakwa.

Isteri kepada bekas perdana menteri Datuk Seri Najib Razak itu juga meminta perbicaraan yang dijadualkan berlangsung pada Isnin, ditangguhkan sementara menunggu permohonannya selesai.

Peguam Akberdin Abdul Kadir, anggota pasukan peguam Rosmah berkata, permohonan itu dibuat pada Rabu.

“Sri Ram tidak mengemukakan sijil sebelum perbicaraan bermula. Kami mahu ia diserahkan kepada hakim,” katanya kepada FMT.

Timbalan Pendakwa Raya Mohammad Mustaffa Kunyalam berkata, pihak pendakwaan akan membantah permohonan itu.

“Kami akan serah afidavit menjawab permohonan itu hari ini,” tambahnya.

Sri Ram, seorang bekas hakim Mahkamah Persekutuan, dilantik sebagai pendakwa raya pada 31 Ogos 2018, untuk menyelia siasatan dan mengetuai pasukan pendakwaan dalam perbicaraan 1MDB melibatkan Najib dan lain-lain.

Beliau juga ditugaskan untuk perbicaraan Rosmah.

Rosmah dituduh meminta RM187.5 juta daripada Pengarah Urusan Jepak Holdings Sdn. Bhd., Saidi Abang Samsudin sebagai upah membantu syarikat itu mendapatkan projek solar hibrid untuk sekolah di Sarawak.

Beliau juga dituduh menerima suapan RM6.5 juta daripada Saidi antara 2016 dan 2017.

Pihak pembelaan dijangka memeriksa balas saksi pendakwaan ke-12, bekas ketua setiausaha kementerian pendidikan Alias Ahmad, apabila perbicaraan bersambung di depan Hakim Mohamed Zaini Mazlan.

Sebanyak 31 hari diperuntukkan untuk perbicaraan itu, yang berlangsung dari Julai hingga November.

Bulan lepas, Najib juga memohon untuk menyingkir Sri Ram daripada mengetuai pasukan pendakwaan dalam perbicaraan pindaan laporan audit 1MDB atas sebab berat sebelah.

Zaini, yang juga membicarakan kes itu, akan mendengar perkara itu pada 7 Ogos. – FMT

Peguam Najib dakwa polis musnahkan beg tangan berkaitan 1MDB

MALAYSIAKINI

Mahkamah Tinggi hari ini diberitahu bahawa beg tangan berjenama bernilai jutaan ringgit yang disita oleh polis kerana didakwa terlibat dengan skandal dana 1Malaysia Development Berhad (1MDB), telah musnah akibat kecuaian semasa mengendalikan barang-barang berkenaan.

Peguam Muhammad Shafee Abdullah yang mewakili bekas Perdana Menteri  Najib Razak berkata mereka mendapat tahu mengenai keadaan beg tangan itu semasa memeriksa barang-barang berkenaan yang disimpan dalam peti simpanan di Bank Negara Malaysia (BNM).

Pemeriksaan dibuat oleh Najib, isterinya Rosmah Mansor dan anak perempuan mereka Nooryana Najwa pada 22 Feb lepas dalam satu lagi permohonan pemeriksaan di hadapan seorang lagi hakim Mahkamah Tinggi.

“Tiap satu beg tangan yang dikatakan mahal itu langsung tidak dipedulikan, ia dimusnahkan oleh polis kerana mereka menulis terus di atas beg-beg berkenaan dengan “magic pen”, dan bukannya di atas kertas.

“Beg-beg ini bernilai jutaan ringgit dan begitu cara mereka mengendalikannya,” katanya di hadapan Hakim Muhammad Jamil Hussin.

Beliau berkata demikian semasa berhujah dalam permohonan Najib untuk memeriksa secara fizikal beg-beg tangan berjenama, barang kemas, dan lain-lain barang berharga yang disita polis pada 2018.

Beliau juga berkata anak guamnya tiada bersama semasa barang itu disita, sebaliknya pengurus bangunan (tempat barang-barang itu disimpan), yang dipanggil untuk berada di sana.

“Dokumentasi eksibit (barang yang disita) juga tidak dibuat dengan teratur… dengan itu permohonan kami untuk membuat pemeriksaan adalah memang amat patut, untuk melihat sendiri eksibit itu,” katanya.

Timbalan Pendakwa Raya Faten Hadni Khairuddin berkata pihak pendakwaan membantah permohonan Najib untuk memeriksa barang-barang itu atas alasan keselamatan, kerana barang yang disita itu bernilai lebih RM680 juta.

Beliau mengatakan bahawa ia merupakan dakwaan serius untuk mengatakan bahawa barang-barang itu telah musnah kerana barang-barang itu disimpan dalam peti besi BNM yang hanya boleh diakses oleh pihak yang yang diberi kuasa sahaja.

Hakim Muhammad Jamil kemudiannya membenarkan permohonan Najib selepas memutuskan bahawa dia mempunyai hak untuk memeriksa barang-barang berkenaan, bagi membolehkan dia menyediakan pembelaan dalam permohonan lucut hak.

“Soal berhubung keselamatan dan kuantiti besar barang itu bukan satu isu. Saya juga membenarkan pemohonan (Najib) untuk diiringi oleh dua peguam cara dalam melaksanakan pemeriksaan di bawah penyeliaan responden (pendakwaan),” katanya.

Pihak pendakwaan memfailkan permohonan lucut hak harta aset yang disita dari premis yang dimiliki oleh Obyu Holdings Sdn Bhd, yang didakwa mempunyai kaitan dengan skandal dana 1MDB mengikut Akta Pencegahan Pengubahan Wang Haram, Pencegahan Pembiayaan Keganasan dan Hasil daripada Aktiviti Haram 2001.

Najib merupakan pihak ketiga dalam permohonan lucut hak itu.

Dalam notis usul yang difailkan terhadap Obyu Holdings, ia menyatakan bahawa antara aset itu adalah 11,991 barang kemas, 401 jam tangan, 16 barang hiasan jam tangan 234 pasang kaca mata, 306 beg tangan, dan wang tunai bernilai RM114,164,393.44 dalam pelbagai denominasi.

Sebahagian besar daripada barang mewah yang disita oleh polis dilaporkan daripada apartmen yang dimiliki Obyu Holdings.

Selain itu satu hartanah di Kuala Lumpur turut dirampas pada 1 Nov 2018.Bernama

Tuduhan terbukti, pendakwa minta mahkamah sabitkan Najib

Bernama

Pihak pendakwaan meminta mahkamah mensabitkan bekas perdana menteri, Najib Razak atas semua tujuh pertuduhan membabitkan kes dana SRC International Sdn Bhd (SRC).

Timbalan Pendakwa Raya, V Sithambaram, berkata pihak pendakwaan berjaya menangani tiga pertuduhan pecah amanah jenayah (CBT), tiga pertuduhan pengubahan wang haram dan satu pertuduhan menyalahkan kedudukan yang dihadapi Najib.

“Saya dengan rendah hati mengemukakan bahawa tujuh pertuduhan tersebut telah terbukti. Yang Arif, saya sudah selesai dengan penghujahan dan esok pihak pembelaan akan membantah penghujahan pendakwaan,” katanya selepas menyelesaikan penghujahannya hari ini.

Bagi tiga pertuduhan CBT, Sithambaram berkata Najib mempunyai pengetahuan mutlak bahawa wang RM42 juta dalam tiga akaun peribadinya adalah daripada SRC.

”Tingkah lakunya jelas sebagai seorang yang dengan sengaja melakukan kesalahan jenayah tanpa hukuman kerana kedudukannya,” katanya sambil menambah SRC mengalami kerugian sebanyak RM42 juta manakala tertuduh memperoleh jumlah tersebut.

Bagi tuduhan menyalahgunakan kedudukan, Sithambaram berkata Najib dapat mempengaruhi pengeluaran pinjaman Kumpulan Wang Persaraan Diperbadankan (KWAP) bernilai RM2 bilion secara keseluruhan.

Terakhir bagi tuduhan pengubahan wang haram, timbalan pendakwa raya itu berpendapat mana-mana orang waras yang memegang jawatan tertinggi dalam negara akan mengambil tindakan serius jika menemui wang haram dalam akaun peribadinya.

Sithambaram berkata ia dianggap sebagai kebutaan yang disengajakan apabila Najib, 67, gagal menyoal mengenai sumber aliran masuk wang ke akaunnya.

Selalu bertindak reaktif

”Najib, sebagai pemegang akaun bank, perlu berhati-hati dan waspada mengenai dana yang masuk ke akaun peribadinya yang akhirnya dibelanjakan sepenuhnya.

"Tertuduh tidak boleh mengarahkan orang lain untuk memastikan dana diisi semula dalam akaunnya agar dia dapat membelanjakan tanpa kisah mengenai sumber dana tersebut.

"Oleh kerana tertuduh telah menghabiskan wang yang didermakan dan memulangkan sebahagian yang kemudian diterima dalam akaun banknya, bagaimana dia boleh mengeluarkan lebih banyak cek tanpa curiga akan dana di dalam akaunnya?

“Orang yang waras akan mempersoalkan jumlah (wang) yang sangat besar,” katanya.

Pada awalnya, Sithambaram berhujah bahawa ahli perniagaan dalam buruan, Low Taek Jho atau Jho Low mempunyai pengetahuan jelas mengenai perbelanjaan Najib dan mengambil langkah proaktif sebelum tertuduh mengeluarkan cek.

Katanya, walaupun tema utama pembelaan semasa perbicaraan bahawa Jho Low tidak mempunyai pengetahuan mengenai cek yang dikeluarkan oleh Ahli Parlimen Pekan itu, bukti menunjukkan ahli perniagaan terbabit mengambil langkah memastikan sentiasa ada dana yang secukupnya dalam akaun Najib.

Timbalan Pendakwa Raya, V Sithambaram (kiri)

Sithambaram kemudian membaca petikan pemeriksaan balas terhadap tertuduh untuk menunjukkan koordinasi antara Joh Low dan ketua setiausaha sulit Najib, Allahyarham Azlin Alias bagi pihak Najib; dan antara Jho Low dan bekas perdana menteri itu sendiri dalam memastikan dana mencukupi untuk menulis cek.

Petikan tersebut, antara lain merangkumi perbualan BBM (BlackBeryy Messenger) berhubung pembelian menggunakan kad kredit Najib di Hawaii apabila Jho Low memaklumkan Pengurus Perhubungan AmBank, Joanna Yu supaya memastikan pembayaran dapat dilakukan.

“Bukti pada perbicaraan telah membuktikan Jho Low bukan selalu bertindak reaktif bagi memastikan cek Najib tidak ditendang malah Jho Low cuba memastikan akaun tertuduh mempunyai dana yang mencukupi walaupun sebelum dia (Najib) mengeluarkan ceknya.

“Bertentangan dengan dakwaan pembelaan mengenai peranan reaksioner yang dimainkan oleh Jho Low, beliau aktif dan memudahkan tertuduh menguruskan akaun bank dan akaun kad kreditnya.

"Ini jelas menunjukkan apabila tertuduh dan Jho Low berkomunikasi secara langsung dan juga ketika Azlin berhubung bagi pihak tertuduh ialah memastikan cek tidak ditendang,” katanya.

Najib didakwa melakukan kesalahan itu di AmIslamic Bank Berhad, Bangunan Kumpulan Ambank, No 55, Jalan Raja Chulan di Kuala Lumpur dan di Pejabat Perdana Menteri, Presinct 1, Putrajaya antara 17 Ogos 2011 dan 2 Mac 2015.

Perbicaraan di hadapan Hakim Mohd Nazlan Mohd Ghazali bersambung esok.- Bernama-

Bukan Najib, tapi ‘pihak ke-3’ seleweng dana SRC, kata peguam bela

Ho Kit Yen

Najib Razak berdepan pertuduhan pengubahan wang dan pecah amanah dalam
pemindahan RM42 juta dana SRC International ke akaun peribadinya.

KUALA LUMPUR: Pihak pembelaan dalam perbicaraan SRC International Najib Razak memberitahu Mahkamah Tinggi di sini hari ini, dakwaan penyelewengan dana syarikat itu dilakukan “pihak ke-3”, bukannya bekas perdana menteri itu.

Peguam Harvinderjit Singh berkata, RM42 juta yang didakwa dipindahkan ke akaun bank Najib dilakukan Ketua Pegawai Eksekutif SRC International ketika itu, Nik Faisal Ariff Kamil dan ahli perniagaan Low Taek Jho yang lebih dikenali sebagai Jho Low.

Katanya, pegawai penyiasat Rosli Husain turut memberi keterangan yang notis merah Interpol sudah dikeluarkan ke atas Nik Faisal dan Jho Low atas dakwaan melakukan pecah amanah bersama.

“Ada bukti mencukupi untuk membuktikan kemungkinan Jho Low dan Nik Faisal melakukan pecah amanah.”

Harvinderjit berkata, bukti daripada bekas pengurus perhubungan AmBank, Joanna Yu, yang bercakap dengan Jho Low sebagai orang tidak diberikan kuasa ke atas akaun Najib, juga menunjukkan ahli perniagaan terbabit “memanipulasi akaun itu tanpa pengetahuan pemegang akaun”.

Katanya, 3 pertuduhan pecah amanah terhadap Najib menyeleweng RM42 juta daripada SRC International sebagai ejen yang diamanahkan dengan dana awam “tidak akan dapat dibuktikan”.

“Dalam pembelaannya (Najib), beliau tidak mengarahkan atau terbabit dengan transaksi RM42 juta.

“Untuk mengekalkan pertuduhan pecah amanah, bukti secara keseluruhan perlu membuktikan sama ada melalui penemuan fakta atau kesimpulan yang hanya konsisten dengan kesalahannya.”

Najib didakwa menyalahgunakan kuasanya sebagai perdana menteri dengan memberi jaminan kerajaan ke atas pinjaman SRC International sebanyak RM4 bilion daripada Kumpulan Wang Persaraan Diperbadankan.

Beliau turut berdepan pertuduhan pengubahan wang dan pecah amanah dalam pemindahan RM42 juta dana SRC International ke akaun peribadinya.

Perbicaraan diteruskan di depan Hakim Mahkamah Tinggi, Mohd Nazlan Mohd Ghazali.

Najib akui lebih suka Riza terus proses mahkamah rungkai fakta sebenar

Faiz Zainudin

 

Najib Razak berkata, Jabatan Keadilan Amerika Syarikat tidak mendakwa Riza kerana
mencuri, tetapi menerima wang, iaitu dalam bentuk pelaburan daripada Aabar Investment
milik keluarga diraja UAE.

PETALING JAYA: Najib Razak tidak menafikan bahawa beliau lebih suka anak tirinya Riza Aziz meneruskan proses perbicaraan di mahkamah.

Bekas perdana menteri itu berkata, ia dapat memberi peluang kepada Riza dan ahli keluarga merungkai fakta sebenar berhubung pertuduhan pengubahan wang berjumlah AS$248 juta (RM1.08 bilion).

“Kalau tanya saya, saya lebih suka Riza teruskan proses di mahkamah. Kalau dia teruskan di mahkamah akan timbulkan fakta sebenar.

“Pertama, fakta yang kita perlu faham ialah Riza tidak didakwa kerana mencuri wang. Ia (tuduhan) tidak dibuat di bawah Akta SPRM dan tidak di bawah Kanun Keseksaan. Dia didakwa di bawah Akta Pengubahan Wang Haram (AMLA). Maknanya dia menerima, bukan mencuri wang.

“Jabatan Keadilan (DOJ) Amerika Syarikat (AS) pun tak saman Riza atas mencuri, tapi menerima wang. Dia (Riza) menerima (wang) sebab ada pelaburan daripada Aabar Investment yang diarah keluarga diraja UAE.

“Mereka nak melabur dalam produksi filem Riza. Aabar ini syarikat ‘triple A’. Bila dapat pelaburan, dia (Riza) merasakan ini duit daripada Aabar. Tak ada orang tegur bahawa wang itu ada kaitan dengan 1MDB,” katanya ketika wanwancara bersama The Outlook Asia malam tadi.

Najib berkata, selepas Riza menyedari pelaburan Aabar adalah daripada sumber yang diragui, maka beliau bersetuju untuk menyerahkan kembali dana yang diterimanya, termasuk menyelesaikan kes pendakwaan di mahkamah dengan persetujuan Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Malaysia (SPRM) dan peguam negara.

“Bila dapat tahu (sumber pelaburan) Riza kata, ‘tak apa, saya sanggup serah aset untuk diselesaikan’ dengan pihak SPRM serta peguam negara, Tommy Thomas, pada waktu itu.

“Mereka tahu kes ini susah. Berat bagi mereka sebab semua berlaku di luar negara. Jadi kalau dibicara pun ada kemungkinan mereka tidak boleh menang. Jadi kalau nak dapat (semula) aset lambat.

“Malah dari segi Riza pula, kalau sekarang sudah 5 tahun menghadapi keadaan begini, dia tidak boleh buat apa-apa benda baru.

“Kalau dia (Riza) teruskan kes mahkamah, ia akan makan masa mungkin 4 tahun lagi. Jadi ‘total’ dekat 10 tahun, hampir 1 dekad hidup dia.

“Jadi dia (Riza) kata ‘tak apa’, beliau serah balik semua aset dalam penyelesaian ini. Beliau nak kebebasan untuk memulakan hidup baru, malah SPRM juga dapat aset lebih awal,” katanya.

Najib berkata, ketika pentadbiran Pakatan Harapan (PH), Tommy sebagai peguam negara ketika itu secara prinsipnya bersetuju untuk memberikan pelepasan tanpa pembebasan kepada Riza.

Pada masa sama, beliau menolak dakwaan ahli politik pro-PH kononnya aset yang diserahkan oleh Riza bukan pada jumlah yang sebenar daripada yang beliau dapat.

“Saya nak jelaskan, ada orang politik kata kononnya, (Riza) ibarat curi 10 ekor ayam bagi balik satu ekor. Ini semua mengarut dengan fakta tak betul,” katanya.

Katanya, jika pihak pendakwaan kalah di mahkamah apabila kes diteruskan, kerajaan tidak akan dapat balik aset dan banyak kos dan masa akan terbuang.

Najib juga menolak dakwaan bahawa kes melibatkan Riza itu diselesaikan dengan cepat hasil bantuan kerajaan Perikatan Nasional (PN).

Beliau berkata, kerajaan tidak mencampuri urusan kes tersebut kerana ia dibuat pada masa pentadbiran PH.

Riza baru-baru ini dilepas tanpa dibebaskan daripada 5 pertuduhan pengubahan wang berjumlah AS$248 juta (RM1.08 bilion).

Hakim Mahkamah Sesyen Kuala Lumpur, Azman Ahmad membenarkan permohonan penyelesaian itu selepas pendakwa raya ad hoc, Gopal Sri Ram memberitahu mahkamah bahawa penyelesaian tersebut adalah tertakluk kepada tertuduh memenuhi perjanjian yang dibuat dengan pihak pendakwaan sebelum itu.

Pada 18 November 2019, peguam Riza menghantar surat representasi memohon semua pertuduhan terhadap beliau dikaji semula.

Surat itu antara lain mencadangkan untuk menyerahkan hak beliau ke atas 3 hartanah yang disita oleh DOJ AS.

Riza juga akan memberi kerjasama untuk mengembalikan harta tersebut atau nilainya kepada kerajaan Malaysia.

Pada 5 Julai 2019 beliau dituduh di bawah Seksyen 4(1) Akta Pencegahan Pengubahan Wang Haram, Pencegahan Pembiayaan Keganasan dan Hasil Daripada Aktiviti Haram 2001 yang memperuntukkan hukuman denda tidak lebih RM5 juta atau penjara tidak lebih 5 tahun atau kedua-duanya jika sabit kesalahan.

Kerajaan dijangka menerima aset bernilai RM465.3 juta berikutan keputusan mahkamah melepas tanpa membebaskan penerbit filem Hollywood itu.

Najib: Saya nak bersihkan nama saya

MALAYSIAKINI

Susulan keruntuhan kerajaan Pakatan Harapan (PH), bekas perdana menteri Najib Razak menjelaskan, beliau ingin menumpukan terhadap usaha untuk membuktikan bahawa dirinya tidak bersalah dan kualiti kepimpinan beliau.

Menurut satu rakaman video yang dikeluarkan portal Malaysia Gazette, beliau bercakap mengenai ketidaktentuaan politik Malaysia.

"Saya tengok apa nama politik Malaysia ini dinamik sudah berubah dan susah bagi kita ramalkan apa-apa. Yang tidak terfikir pun boleh berlaku (tertawa).

“Jadi pada saya ini bukan sama ada saya nak balik ke tidak. 

"Tapi yang penting ini saya nak bersihkan nama saya. Saya nak tunjukkan kepemimpinan saya, bantu rakyat,” katanya.

Najib yang juga MP Pekan kini menggalas tugas penasihat BN walau pun tidak mempunyai jawatan rasmi dalam kerajaan Perikatan Nasional.

Bekas perdana menteri juga sedang berdepan lima perbicaraan di mahkamah melibatkan pertuduhan kes 1MDB berjumlah RM2.28 billion, kes SRC antarabangsa (RM27 juta), kes IPIC (RM6.68 billion) dan kes audit 1MDB.

Perbicaraan kes 1MDB akan disambung pada 19 Mei.

Serahan lisan bagi perbicaraan SRC RM42 juta pula akan didengar pada 1 Jun, manakala perbicaraan kes meminda laporan audit 1MDB akan bersambung pada 15 Jun depan.

Sementara itu, perbicaraan kes SRC RM27 dan kes IPIC RM 6.6 billion masih belum bermula.

Larangan merit kes bagi elak kenyataan yang tidak adil - Shafee

Astro Awani

TAN Sri Shafee Abdullah menjelaskan perintah itu penting untuk dikeluarkan bagi mengelakkan kenyataan yang tidak adil ke atas kes anak guamnya. - Foto ASTRO AWANI / Shahir Omar

 

KUALA LUMPUR: Perintah larangan sementara perbincangan merit kes SRC International Sdn Bhd melibatkan bekas perdana menteri, Datuk Seri Najib Razak mendapat kebenaran Hakim Mahkamah Tinggi Kuala Lumpur, Datuk Mohd Sofian Abdul Razak.

Peguam utama Najib, Tan Sri Shafee Abdullah berkata, perintah itu penting bagi mengelakkan kenyataan yang tidak adil ke atas anak guamnya.

“Arahan larangan itu adalah bertujuan untuk menghentikan sesiapa sahaja membuat apa-apa kenyataan yang tidak adil kemudian diterbitkan media.

“Sebagai contohnya sebelum perbicaraan, ada pihak yang membuat kenyataan bahawa Najib 100 peratus bersalah, atau mereka tidak pernah melihat kes sebesar ini dan sebagainya.

“Kita ada perlembagaan perbicaraan yang adil, salah satu asas perbicaraan yang adil adalah anda tidak boleh berbincang, membuat kenyataan ke atas merit kes,” jelas Shafee.

[INFOGRAFIK] Kronologi pendakwaan terhadap Najib Razak

Nasrul Hafiz, Astro Awani

BEKAS perdana menteri, Datuk Seri Najib Tun Abdul Razak yang juga bekas Presiden UMNO menghadapi empat pertuduhan iaitu tiga pertuduhan melakukan pecah amanah dan satu pertuduhan menyalahguna jawatannya berhubung dana SRC International Sdn Bhd berjumlah RM42 juta hari ini.

Beliau mengaku tidak bersalah dan meminta dibicarakan atas keempat-empat pertuduhan berkenaan.

Berikut adalah kronologi peristiwa-peristiwa yang membawa kepada pendakwaan terhadap beliau.

BACA: Perbicaraan ditetapkan Februari 2019

BACA: Pertuduhan pecah amanah dan rasuah RM42 juta, Najib mengaku tidak bersalah

BACA: Najib Razak didakwa hari ini

Grafik Astro AWANI

 

 

Tahan Najib perlu ikut prosedur

Muhammad Afham Ramli

Mohamad Fuzi Harun

 

 

KUALA LUMPUR - Serbuan atau tangkapan melibatkan bekas Perdana Menteri, Datuk Seri Najib Razak adalah bergantung kepada siasatan serta keperluan kerana ianya harus melalui prosedur yang ditetapkan.

Ketua Polis Negara, Tan Sri Mohamad Fuzi Harun berkata, peraturan harus dipatuhi sebelum melakukan tindakan seterusnya.

“Kita semua bergantung pada siasatan dan keperluan, kita bukan boleh serbu atau tahan sembarangan, kita mesti ikut peraturan.

“Ketika ini, yang dituduh semua atas siasatan SPRM. Polis akan terus bekerjasama dengan badan ditetapkan dan secara dalaman pihak PDRM akan teruskan proses siasatan kerana kita juga kalau boleh hendak cepat,” katanya kepada pemberita di Majlis Sambutan Aidilfitri Polis Kuala Lumpur di Ibu Pejabat Polis Daerah Cheras, di sini, hari ini.

Jelasnya, apabila proses ini lengkap, pihaknya akan merujuk kertas siasatan ke timbalan pendakwa raya sebelum menunggu arahan selanjutnya.

Beliau berkata demikian susulan pertanyaan sama ada akan ada serbuan dan tangkapan dibuat polis terhadap bekas pemimpin nombor satu negara itu selepas SPRM bertindak demikian.

[ARTIKEL BERKAITAN : Najib bermalam di lokap SPRM]
[ARTIKEL BERKAITAN : Najib didakwa tiga pertuduhan pecah amanah, satu kes rasuah]

Terdahulu, Najib mengaku tidak bersalah terhadap tiga pertuduhan melakukan pecah amanah dan satu dakwaan menyalahgunakan jawatannya membabitkan RM42 juta dana SRC International Sdn Bhd (SRC).

Ahli Parlimen Pekan itu meminta dibicarakan selepas empat pertuduhan itu dibacakan di depan Hakim Mahkamah Tinggi, Datuk Sofian Abdul Razak.

Hakim menetapkan ikat jamin sebanyak RM1 juta untuk semua pertuduhan, di mana RM500,000 dibayar hari ini dan baki sebelum 3 petang Isnin depan, bersama dua penjamin.

2 peguam Najib tarik diri

Bernama

 

 

Ia berlaku ketika bekas perdana menteri bersedia disoal siasat SPRM hari ini.

Harpal Singh Drewal

KUALA LUMPUR: Peguam kepada bekas perdana menteri, Datuk Harpal Singh Drewal menarik diri daripada mewakili Datuk Seri Najib Razak.

Harpal mengesahkan perkara itu ketika dihubungi selepas meninggalkan kediaman Najib di Langgak Duta, Taman Duta pada 10.40 malam tadi.

Harpal berkata seorang lagi peguam, M. Athimulan turut menarik diri untuk mewakili bekas perdana menteri itu.

Katanya keputusan itu diambil selepas Najib mengambil keputusan menggunakan khidmat bekas peguamcara negara, Datuk Mohd Yusof Zainal Abiden dan 6 lagi rakan guamnya.

“Kami tidak dipecat, tapi kami menarik diri selepas perbincangan pada malam ini,” katanya.
Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Malaysia (SPRM) mengarahkan Najib supaya hadir di ibu pejabat SPRM Putrajaya untuk membantu siasatan berhubung kes SRC International Sdn Bhd.

Timbalan Ketua Pesuruhjaya (Operasi) SPRM Datuk Seri Azam Baki berkata pihaknya telah menyerahkan notis kepada Najib untuk hadir ke ibu pejabat suruhanjaya itu pada 10 pagi ini untuk dirakam keterangan.

Beliau berkata setakat ini, SPRM hanya memanggil Najib sahaja dan belum membuat keputusan memanggil mana-mana individu lain.

SRC International ialah anak syarikat 1Malaysia Development Berhad (1MDB), sehingga ia diletakkan di bawah Kementerian Kewangan pada 2012.

Jumaat lepas, sepasukan pegawai SPRM berkunjung ke rumah Najib di Taman Duta di sini untuk menghantar notis meminta Anggota Parlimen Pekan itu hadir ke pejabat SPRM untuk memberi keterangan bagi membantu siasatan kes berkenaan.

Tinjauan Bernama mendapati kediaman Najib terus menjadi tumpuan kira-kira 50 pengamal media yang menunggu perkembangan terkini selain orang ramai yang mengambil peluang untuk bergambar di laluan masuk ke kediaman itu yang dikawal polis.

Seramai kira-kira 15 pelajar Pusat Tahfiz Darul Quran Ittifaqiyah dari Kampung Datuk Keramat di sini turut memasuki kediaman Najib pada 10.50 malam tadi.